Varis nedir?

Varis, bacaklarda deri deri altında çoğunluğu gözle görülebilen ya da parmak dokunuşuyla hissedilebilen kıvrıntılı toplardamar genişlemesidir. Toplumda çok sık görülen bir toplardamar hastalığıdır. Her iki kişiden birinde kılcal varis, her 5-6 kişinin birinde ise büyük varisler vardır. Varisi değerlendirirken ve tedavi planlarken varisi çeşitlerine göre değerlendirmek gerekir.

Hangi varis türü hastalıktır?

 

Genel olarak büyük varisler gerçek anlamda bir hastalıktır. Çünkü büyük varis her zaman bir ana toplardamarda (safen toplardamarı) kapak yetmezliği ya da yetersizliği sonucu oluşur.
Büyük varisler bacaklarda kötü görünüm dışında ağrı, bacaklarda yorgunluk ve kramplar, ağırlaşma hissi, sıcaklık gibi şikayetlere yol açabilir. Bu nedenle yakınma oluşturduğu zaman çoğunlukla tedavi edilmelidir. Ancak bazen bu büyük varisler -özellikle erkeklerde- hiç bir şikayet yapmayabilir. Bunun nedeni henüz bilinmiyor.

Bacaklarda yeşil renkli 1-2 mm kalınlığındaki varisler orta boy varistir. Bunlara retiküler varis de denir. Bunlar genellikle diğer varis türlerinden bağımsızdır ve hastalık olarak kabul edilmeyebilir. Seyrek olarak ana damarlarda kapak yetmezliği ve büyük varislerle beraber görülür.  Genellikle sadece ağrı ve kaşıntı oluşturur. Ancak bacaklarda çok yaygınsa büyük varislerin yaptığı tüm rahatsızlıkları yapabilir. Her orta boy varis tedavi gerektirmez. Eğer görünümü ya da oluşturduğu şikayetler fazla ve kişiyi rahatsız ediyorsa tedavi edilmelidir. Tedavisi en kolay varis türüdür.

Kılcal damar ya da kılcal varis adından da anlaşılacağı gibi saç kılı kalınlığında kırmızı kılcal damar genişlemeleridir. Bunlar da gerçek bir hastalık olarak kabul edilmez. Ağrı sızlama ya da kaşıntı oluşturabilir. Ama çoğunlukla hiç şikayet oluşturmaz. Görüntüsü kişiyi rahatsız ederse tedavi edilebilir. Kılcal varisler özellikle kadınların rahatsızlık duyduğu olduğu varis türüdür.


Varis ne zaman tedavi, gerektirir?
En kısa cevap: Varis bacaklarımızda ağrı yorgunluk, gece krampları gibi bizi rahatsız eden ve yaşam kalitesini bozan şikayetler oluşturuyorsa ya da görüntüsü bizi rahatsız ediyorsa tedavi edilir.
Çoğu kişi tarafından sadece kozmetik bir sorun gibi algılansa da, aslında varisler ayaklarda ağrı, kramp, yorgunluk gibi yakınmalara yol açabilir.
Uzun dönemde seyrek olarak ayak yarası, varis kanaması ya da varis pıhtılaşması gibi daha büyük sorunlara yol açabilir. Ancak bunların her hastada olmaz. Oldukça seyrektir.

Bacak varisleri herkeste görülebilir, ancak kalıtsal bir hastalık olduğu için özellikle birinci derece akrabalarında varis olanlarda daha sıktır. Büyük varisler kadınlarda daha sıktır. Özellikle birden fazla doğum yapmış kadınlarda görülür. Fazla kilo, hareketsiz bir yaşam tarzı yani uzun süre ayakta kalmak ya da oturmak varis oluşumunu tetikler. Öğretmenler gibi uzun süre ayakta hareketsiz kalan meslek gruplarında daha sık görülür.
Varis  aynı zamanda gelişmiş toplumlarda daha sık görülür. Afrika ya da Asya’nın az gelişmiş toplumlarında daha az görünür. Bunun da sebebi gelişmiş toplumlarda yürümek gibi doğal hareketlerin yaşam koşulları araba kullanmak gibi nedenlerden dolayı azalmasıdır.

Hangi varisler ameliyatsız olarak tedavi edilebilir?
Varisle ilgili söylenebilecek kısa özet tüm varis türlerinin artık mükemmel tedavisinin olduğudur. Tüm varis türleri ameliyatsız yöntemlerle tamamen giderilebilmektedir. Yani varisimiz çok ileri tedavide ameliyat gerekir gibi bir cümle doğru değildir. Ya da varislere ameliyat tedavisi önerildiyse mutlaka ameliyat yöntemi ile tedavi olmamız şart değildir. Çünkü ameliyatsız yöntemler tüm varis türlerinde kullanılabilen çok etkili yöntemlerdir.
Bu tedavi yöntemlerinin tümünde, tedavi sonrası hemen yürüyerek eve dönebilirsiniz. Tedaviden sonra yatmanız ya da dinlenme ihtiyacınız olmayacaktır. Normal yaşantınıza bıraktığınız yerden devam edebilirsiniz.
Tüm tedavi yöntemleri sonrasında 1-2 hafta varis çorabı kullanılması önerilir. Daha sonra varis çorabı kullanmanız gerekmeyecektir.

2+